ممنوعيت حکم اعدام نوجوانان در قانون بين المللی و مرسوم وجود دارد و حتی در زمان جنگ نيز اجرا می گردد. هر دو کنوانسيون حقوق کودک و ميثاق بين المللی حقوق مدنی و سياسی بطور قاطع مجازات اعدام افراد زير ۱۸ سال (در زمان ارتکاب جرم) را ممنوع کرده اند. همه ی کشورهای جهان با تصويب يا پذيرفتن عهدنامه ملزم هستند تا از اعدام نوجوانان مجرم جلوگيری کنند.

چند روز پيش(از تاريخ نگارش اين ياداشت) حكم اعدام 15 نفر از مجرمين عادي در افغانستان كه قبلا به مرگ محكوم شده بودند، به طور دسته‌جمعي اجراء شد. ظاهرا بعد از دوران حكومت طالبان اين نخستين اعدام گروهي در افغانستان باشد كه البته نسبت به مجرمين حرفه‌اي و كساني كه از سوي محكمه جنايي محكوم به مرگ شده اند اجرا گرديد.

شهر هرات از حيث توسعه و رشد خرده صنايع و بازسازي در سالهاي اخير پس از طالبان سرآمد تمام شهرهاي افغانستان بود. در زمان حاكميت اسماعيل خان رشد شهر و روند بازسازي سرعت بيشتر داشت اما پس از فراخواني اسماعيل خان به كابل و تصدي و زارت توسط ايشان و تعيين والي جديد درهرات، يك رشته نابساماني ها و آشوبها نيز به كندي روند توسعه‌ي اين شهر افزود.

خانواده‌ي یک کودک هفت ساله که از سوي دو مرد مورد تجاوز جنسی قرار گرفته بود، تقاضاي اجراي عدالت نموده است. اقدام آنان رسوم اجتماعي اي را به چالش مي كشد كه  تجاوزهاي آنچناني را یک لکه‌ي ننگ بر دامن قرباني مي انگارد. درحاليكه دو ماه از تجاوز به عنف مي گذرد، دخترک همچنان رنج می کشد، به ندرت سخن مي گويد و نمی تواند به چشم کسی نگاه کند.

دو برادر، عصمت 18 ساله و محمد 24 ساله از ولسوالی جاغوری ولایت غزنی، از خواهر نوجوان خود خواستند اين دختر خردسال را فریب داده به خانه بياورند. آنگاه، بر پايه‌ي اظهارات مسئولين حقوق بشر و متصديان پرونده، آن دو پسر به  دختر خردسال تجاوز کردند تا وقتي که وی بي هوش شد.

روند تعقيب و محاكمه متهمان جرايم جنگي در عراق از چندي پيش آغاز شد كه با محاكمه و اعدام صدام حسين ديكتاتور سابق آن كشور به نقطه اوج خود رسيد. شايد تصورش دشوار بود صدام حسين در عراق به چوبه‌ي دار آويخته شود اما شد. اين روند همچنان ادامه دارد و قرار معلوم به اين زوديها متوقف نمي شود. اما پرسشهاي مهمي پيرامون روند مذكور در عراق وجود دارد: اول اينكه نتايج اين اعدامها چه خواهد بود؟

بر اساس گفته وزارت زنان افغانستان از ميان هر پنج ازدواج افغان دو مورد آن اجباري مي باشد. در افغانستان هزاران"ماليا" و "فوزيه" هستند كه به خاطر جرم اشخاص ديگر تمام عمر خود را در رنج سپري مي كنند. آنها به خاطر حل نزاع، جبران خون، پرداخت قرض، مناقشات خانوادگي و حاكميت مطلق فرهنگ مرد سالاري مانند اجناس دست به دست مي شوند. رضايت آنها در ازدواج ها توسط مردان قبيله، خويشاوندان، پدر و مادر و قانون خشن قبيله تعيين مي گردد. آنها همچون بردگان مورد خريد و فروش قرار مي گيرند، در حاليكه افغانستان امروز درعصر جديد به سوي دنياي مدرن دامن گشوده است.

زندگي زنان و دختران افغان از زمان سقوط طالبان در 2001 كه آنها را از مهمترين حقوق شان محروم نموده و در داخل خانه هاي شان به زندانيان مجازي تبديل كرده بود، بسيار بهبود يافته است. حالا زنان در شهرها و بعض نقاط روستايي مي توانند به مكتب بروند و خارج از خانه كار نمايند. اما اين ماه به نظر مي رسد يك رشته تلاشها براي عقب زني اين پيشرفتها با خشونت آغاز شده است.

نامه گروهی از فعالان سياسی و اجتماعی، دانشگاهيان، نويسندگان و روزنامه‌نگاران ايران

اخراج مهاجران افغان در شرایطی كه هنوز كشورشان دست‌خوش ناآرامی‌‌های پیامد جنگ‌های اخیر است، و در شرایطی كه هنوز معیارهای حداقلی زندگی و امنیت در بسیاری از مناطق این كشور متزلزل و دور از دست‌رس است، سیاستی غیر انسانی و ناپذیرفتنی است.

دولت ايران باشدت و قساوت کم نظيری در هفته های اخير دست به اخراج افغانهای مهاجر از ايران زده است. بنا بر گزارش کميساريای عالي سازمان ملل متحد در امور مهاجرين، حکومت ايران در ظرف يکماه حدود 20 هزار مهاجر افغاني را از ايران به کشورشان بازگردانده است. شاهدان عيني اين اخراج دستجمعي را وحشتناک و خيلي شديد تعريف کرده اند.

به نظر مي‌رسد به طور كلي عمده‌ترين ذغدغه‌هاي امروز بشر در قالب سه گفتمان (Discourse) ذيل قابل طرح باشد: الف ـ گفتمان غايتگرانه و فضيلت محور كه به لحاظ مباني هستي شناختي، مبدا و مقصد را خداوند مي‌داند. طبعا ديدگاههاي سياسي ـ اجتماعي در اين گفتمان، منبعث از مباني ياد شده اند، مدينه‌ي فاضله‌ي آن تاسيس و استمرار حكومت خدا در روي زمين و تربيت انسانها بر اساس اخلاق ديني است.

طرح معافيت مجرمان جنگي و ناقضان حقوق بشر که چندی پيش از سوی مجلس نمايندگان افغانستان با اکثريت آراء به تصويب رسيد، در روز سه شنبه مورخ 20 فبروری 2007 مورد تصويب مجلس سنای افغانستان نيزقرار گرفت. اين طرح دوازده ماده ای تمام کساني را که در جنگها شرکت داشته اند و جرم نموده اند مورد بخشش قرار داده و آنها را از پيگرد قانوني مصئون مي سازد. اين طرح موافقان و مخالفان زيادی داشته است که هريک موافقت و يا مخالفت شان را قانوني توجيه نموده اند.

جناب وزير صاحب داکتر اسپنتا،

اسلام عليکم!

نخست، بر خود بعنوان يک شهروند افغانستان لازم مي بينم که از تلاشهای دلسوازنه ای جناب شما بخاطر آوردن تغييرات و اصلاحات در عرصه های سياست خارجي افغانستان و فعاليتهای چشمگير وزارت امور خارجه افغانستان در اين موقعيت زماني حساس و خطرناک و همچنين ايجاد اصلاحات درون تشکيلاتي در وزارت خارجه چه در زمينه تغييرات و تبديلات کارمندان آن وزارت و چه در امر مبارزه با فساد اداری و سو استفاده های مالي وکاهش بروکراسي، صميمانه قدرداني نموده و موفقيتهای مزيد تان را از خداوند متعال خواستارم!

مهاجرت افغانها به خارج از کشور بيشتر متاثر از اوضاع سياسي افغانستان بوده است. هنوز تحقيقات علمي دقيق صورت نگرفته است که اولين بار افغانها کي و برای چه به خارج از کشورشان مهاجرت کردند، التبه بعضي از مورخين اولين مهاجرين افغاني را گروه کوچکي از افغانها به استرليا گفته اند که گويا بدلايل غير سياسي به آنجا مهاجرت کردند و گفته مي شود که هنوز نسل آنها در استرليا باقي اند. اما اولين مهاجرين سياسي  کشور ما را مهاجرت هزاره ها پس از کشتار بيرحمانه توسط امير عبد الرحمان خان در آغاز دهه 1890 عيسوی تشکيل مي دهد که بنا بر کتاب سراج التواريخ %62 جمعيت هزاره ها از بين برده شد و همچنين به اجبار از مناطق زندگي شان کوشانده شدند و بسياری شان به خارج از کشور فرار نمودند.

پارلمان افغانستان با تصويب يک طرح 12 ماده ای بنام مصالحه ملي تمام کساني را که تاکنون در جنگهای سه دهه ای اخير اشتراک داشته اند مورد عفو قرار داده است. در طرح 12 ماده ای اين مصوبه، جنگهای گذشته جهاد خوانده شده و از افتخارات ملت افغانستان اعلان شده است! کدام جهاد؟ جهاد با کي؟ آيا کشتار مردم غير نظامي و بيگناه جهاد است؟ کي کشتار مردم هرات را در 24 حوت جهاد مي گويد؟ کي قتل عام  مردم افشار را جهاد مي خواند؟ کي کشتار سيستماتيک مردم مزار شريف و يکاولنگ و باميان را جهاد مي گويد؟ کي کشتن معلمان و داکتران و شاگردان مکاتب و انجينران و ملاهای مساجد را جهاد مي شمارد؟ کي تجاوز به هزاران زن باعفت را جهاد مي شمارد؟ کي بيخانمان شدن هشت ميليون انسان را جهاد مي شمارد؟ اگر کمونيست و به اصطلاح مجاهد و طالب همه مجاهد اند پس چرا اين رهبران باهم جنگ کردند و چرا اين همه مصيبت و بد بختي را بدون هيچ مسئله ای بالای مردم آوردند؟

گذري به پارلمان افغانستان و«قانون مصونيت از جرايم و مجازات»!

براي نخستين بار در پارلمان افغانستان، «مرجع برترقانونگذاري» كشور، طرحي به تصويب مي رسد كه به موجب آن، افراد متهم به جرم و جنايت صريحا از پيگرد جنايي منع مي شوند! پارلمان افغانستان، كه بحق مرجع قانونگذار خوبي است، طرحي را بنام « مصالحه‌ي ملي» آماده و به تصويب رسانيد كه به موجب آن هيچيك از متهمان به ارتكاب جنايات جنگي، جرايم عليه بشريت و تخطي كنندگان از حقوق بشر در طي جنگهاي داخلي افغانستان، قابل تعقيب نخواهند بود. اين طرح كه «مصونيت كامل» را براي متهمان موصوف در نظر گرفته است هرچند با مخالفت صريح بعض حلقات داخلي پارلمان روبرو شد اما سرانجام به تصويب رسيد. اين مصوبه كه هنوز شكل يك اعلاميه را دارد اگر مؤثر واقع شود، تنها آندسته از دستان خون‌آلودي را كه برجايگاه رفيع قانونگذاري نشسته اند، شستشو نمي كند. بلكه بر اساس آن نمي توان جنايات جنگي طالبان و همچنين حزب كمونيست را مورد پرسش قرارداد... منع و اباحه‌ي ممنوعيتهاي راجع به نقض «مقررات امري» بين المللي ناظر به «حقوق اساسي بشر» مانند منع ژنوسايد، آدمربايي، برده‌داري، جنايات و جرايم عليه بشريت، خارج ازصلاحيت ملي كشورهاست...

حادثه 11 سپتامبر آمريکا که در آن 3 هواپيماي مسافربري هدايت شده، دو برج بلند ساختمان مرکز تجارت جهاني نيويورک و ساختمان پنج گوشه وزارت دفاع آمريکا (پنتاگون) را مورد هدف قرار دادند،‌ آغاز تحولات جدید سياسي نظامي در سالهاي آغازين قرن جديد بود . اهميت اين حادثه ايجاب مي نمايد تا از زواياي گوناگون به آن نگريسته شود. مطالعه پيامدهاي آن در عرصه روابط بين الملل، حقوق جزاي بين الملل، تجارت بين الملل و ... شايسته و بلکه ضروري است. از سوي ديگر مطالعه عميق ريشه هاي چنين اقداماتي از لحاظ سياسي و نيز ابعاد روان شناسانه، مانند‌ فقر، تبعيض، احساس تحقير و حتي نيهيلسم کم اهميت تر از مطالعه سیاسی و حقوقی آن نيست .

نقد فلسفی حقوق بشر

صور مختلفی از نقد های بنیادی، فلسفی بر آموزه حقوق بشر وارد شده است. این چالش ها بر سر اعتبار فلسفی حقوق بشر به عنوان یک آموزه اخلاقی، با ارزیابی انتقادی نظریه های فیلسوفان حامی این آموزه  تفاوت دارد، چرا که این نقد ها درصدد نشان دادن چیزی است که ناقدان حقوق بشر مغالطاتی فلسفی می دانند که این حقوق برپایه آنها بنا شده است. دو صورت از این تحلیل های انتقادی خصوصا محل توجه اند:  یکی ادعای جهانشمولی حقوق بشر را به چالش می گیرد ، و دیگری این ادعا را که حقوق بشر دارای ویژگی عینی اند برنمی تابد. 

تا بدین جا نشان دادیم که حقوق بشر به عنوان حقوقی اخلاقی شکل گرفتند اما درج موفقیت آمیز بسیاری از حقوق بشر در قوانین بین المللی و ملی، در بسیاری موارد حقوق بشر را به عنوان حقوقی هم اخلاقی و هم حقوقی درآورده است. به علاوه، حقوق بشر می توانند هم حقوق ادعا و هم حقوق آزادی باشند، و درقبال اضطرار اعمال شده از جانب دیگران، صیانت از آن حقوق وجهی سلبی یا ایجابی داشته باشند.

 مصاحبه با داکترسيما سمر رئيس کمسيون مستقل حقوق بشرافغانستان، پيرامون  طرح کمسيون حقوق بشر دراستراتژي توسعه ملي افغانستان

دويچه ويله : محترم داکترسيما سمر، شما ازمشکلاتي دربخش تطبيق  حقوق بشر درافغانستان سخن به ميان آورديد. وزيرخارجه سويدن نيزبراين نظربود. واين درحالي است که ديگران ازبهبود حقوق

)نيم نگاهي به دور نماي نظام وحقوق عمومي شهروندي در افغانستان با تكيه وتاكيد بر موادي از قانون اساسي 1343 افغانستان واعلاميه جهاني حقوق بشر وميثاق حقوق مدني وسياسي)

درآمد

جامعه عمدتا ازدوقطب تشكيل ميشود،" يكي فرمانروايان " وديگري " فرمانبران"(1) . بررسي وتحقيق راجع به ساختارهرجامعه ازدوزاويه متفاوت امكان پذير است.
اگربه قطب فرمانروا نظراندازيم ،صورتبندي هاي گوناگوني ازفرمانروايي رژيمهاي سياسي حاكم رامي بينيم كه هركدام باروشهاومنشهاي متمايزي درعرصه تاريخ جلوه وجولان كرده اند
اما اگر به لايه زيرين جامعه يعني قطب فرمانبران نظر افگنيم بابيش ازدونوع " نظام فرمانبري" مواجه خاهيم بود، يكي " نظام رعيتي " وديگري " نظام شهروندي " است.